Regulier gepachte landbouwgrond is in 2017 gedaald

25 apr 2018

Bericht

Regulier gepachte landbouwgrond is in 2017 gedaald

Het areaal regulier gepachte landbouwgrond is in 2017 met bijna 16.000 ha gedaald (-6%) tot 251.000 ha. Al jarenlang neemt het reguliere pachtareaal af; vanaf 2007 met in totaal meer dan 120.000 ha. In dat jaar (2007) is de geliberaliseerde pacht ingevoerd. De kortlopende vorm daarvan (contractduur van zes jaar of minder) heeft zich sterk ontwikkeld: in tien jaar tijd is het areaal in 2017 uitgekomen op ruim 100.000 ha.

Gebruikstitels landbouwgrond 

Per saldo is de verhouding tussen eigendom en pacht in de afgelopen tien jaar weinig veranderd. In 2017 was 58% van de landbouwgrond in eigendom van de agrariërs en was 26% in gebruik op basis van pacht. Het aandeel van de reguliere pacht is in deze periode gedaald van 20% (van het totale areaal landbouwgrond) tot 14%, terwijl het aandeel van kortlopende liberale pacht is geklommen tot 6% (in 2017). De teruggang van de reguliere pacht vloeit voort uit het feit dat er contracten aflopen, bij voorbeeld bij bedrijfsbeëindiging, maar er vrijwel geen nieuwe reguliere contracten worden gesloten.

Dit heeft te maken met de sterke bescherming van de pachter, met name de automatische verlenging van de pachtovereenkomst, en de regulering van de pachtprijzen. De kortlopende liberale pacht heeft deze kenmerken niet. Een nadeel van deze pachtvorm is dat het bodembeheer in de knel kan komen. Kortlopende pacht biedt echter ook kansen voor gedifferentieerd grondgebruik en afstemming van de bodemkwaliteit op de eisen van het gewas (Buurma et al., 2016).

Gebruikstitels van landbouwgrond (ha), 2007, 2016 en 2017

  2007 2016 2017  
Eigendom 1.093.728 1.054.237 1.041.217  
Erfpacht 33.921 42.866 43.536  
Pacht 458.866 478.739 467.382  
w.v. reguliere pacht 333.040 243.132 230.840  
reguliere pacht, kortlopend 40.014 23.583 20.308  
eenmalige pacht 75.327 80.454 82.524  
teeltpacht 4.921 14.522 13.017  
pacht van geringe oppervlakten (< 1 ha) 1.313 923 865  
verpachting binnen reservaten (natuurpacht) 4.251 6.204 5.191  
geliberaliseerde pacht, langer dan 6 jaar - 9.072 10.845  
geliberaliseerde pacht, 6 jaar of korter - 100.849 103.792  
Overig 304.339 239.946 237.691  
w.v. tijdelijk gebruik in het kader van de landinrichting 12.806 1.309 1.109  
in gebruik van een terreinbeherende organisatie 6.764 12.365 9.959
overige exploitatievormen 284.769 226.272 226.623

Bron: RVO.nl/CBS, bewerking Wageningen Economic Research.

Pachtnormen 2017 

Jaarlijks worden de maximale pachtprijzen voor akkerbouw- en grasland, tuinland, agrarische gebouwen en agrarische woningen door de overheid vastgesteld. Deze maximale pachtprijzen gelden met name voor reguliere pacht en voor geliberaliseerde pacht van langer dan zes jaar. De hoogst toelaatbare pachtprijzen voor 2017 zijn berekend conform de uitgangspunten van het Pachtprijzenbesluit 2007 (Nota 2017-057). In onderstaande tabel zijn per pachtprijsgebied de nieuwe regionorm, de oude regionorm en het veranderpercentage voor los bouw- en grasland vermeld. De pachtnormen zijn gebaseerd op de bedrijfsresultaten van middelgrote en grote akkerbouw- en melkveebedrijven in de periode 2011-2015, waarbij een correctie plaatsvindt voor de rendementseis van de verpachter

.De berekende pachtnormen 2017 voor los bouw- en grasland zijn in alle pachtprijsgebieden lager dan de pachtnormen 2016. Dit komt omdat de gemiddelde grondbeloning in de periode 2011-2015 (basis pachtnormen 2017) lager is uitgevallen dan in de periode 2010-2014 (basis pachtnormen 2016). De resultaten van de melkveehouderij waren in 2015 lager dan in 2010. Ook de resultaten van de akkerbouw waren in 2015 veel minder dan in het topjaar 2010. De nieuwe regionorm is het laagst in Waterland en Droogmakerijen (414 euro/ha) en het hoogst in de IJsselmeerpolders (1.049 euro/ha). De veranderpercentages lopen uiteen van -4 voor Zuidwest-Brabant tot -23 voor het Zuidwestelijk akkerbouwgebied. 

Regionorm 2016 en 2017 (euro per ha) en veranderpercentage per pachtprijsgebied

Pachtprijsgebied Regionorm 2017 Regionorm 2016 Veranderpercentage (%)
Bouwhoek en Hogeland 677 836 -19
Veenkoloniën en Oldambt 743 806 -8
Noordelijk weidegebied 796 901 -12
Oostelijk veehouderijgebied 755 815 -7
Centraal veehouderijgebied 633 756 -16
IJsselmeerpolders 1.049 1,118 -6
Westelijk Holland 653 775 -16
Waterland en Droogmakerijen 414 527 -21
Hollands/Utrechts weidegebied 932 1,043 -11
Rivierengebied 861 986 -13
Zuidwestelijk akkerbouwgebied 513 667 -23
Zuidwest-Brabant 781 816 -4
Zuidelijk veehouderijgebied 838 901 -7
Zuid-Limburg 878 977 -10

Bron: Wageningen Economic Research.

Bron: Agrimatie

Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen

Agrarisch vastgoed in 2017: stabiele cijfers voor

Agrarisch vastgoed in 2017: stabiele cijfers voor agrarische gronden

29 mrt 2018 Bericht
Agrarisch vastgoed in 2017: stabiele cijfers voor agrarische gronden
Areaal bloembollen blijft groeien

Areaal bloembollen blijft groeien

22 mrt 2018 Bericht
Areaal bloembollen blijft groeien
Nederlands suikerbietenareaal met 21 procent gegro

Nederlands suikerbietenareaal met 21 procent gegroeid

28 feb 2018 Bericht
Nederlands suikerbietenareaal met 21 procent gegroeid


Vakpartner nieuws

Mechatec presenteert een nieuwe onderlosser tijden

Mechatec presenteert nieuwe Boxer Next Generation tijdens de Hutspotdag

16 aug 2019 Bericht Mechatec
Mechatec presenteert nieuwe Boxer Next Generation tijdens de Hutspotdag
Zomeractiviteit: beregenen, spuiten of selecteren?

Zomeractiviteit: beregenen, spuiten of selecteren? Nee, bewaartechniektraining!

11 jul 2019 Bericht Tolsma-Grisnich
Zomeractiviteit: beregenen, spuiten of selecteren? Nee, bewaartechniektraining!
"Al na honderd kilo pootgoed wist ik het zeker"

"Al na honderd kilo pootgoed wist ik het zeker"

3 jul 2019 Bericht Mechatec
"Al na honderd kilo pootgoed wist ik het zeker"

Bezoek onze vakpartners

COOKIE INFORMATIE

Voor een volledige werking van deze website wordt gebruik gemaakt van cookies.
Meer informatie over cookies > Accepteren Verder zonder cookies